سندرم آرنج تنیس باز یا تنیس البو (Tennis Elbow) با نام علمی اپی کندیلیت جانبی (lateral epicondylitis) نوعی آسیب دیدگی و التهاب در قسمت تاندونهایی است که کف دست شما را به سمت بیرون از مچ شما خم میکنند.
این آسیب دیدگی همانطور که از نامش پیداست، اغلب بهدلیل فشار ناشی از برخورد توپ با راکت تنیس به دست در انجام ضربههای بک هند اتفاق میافتد. در این شرایط، ممکن است عضلات جلوی بازو و ساعد که به قسمت بیرونی استخوان آرنج متصل هستند بهدلیل تنش و کشش بیش از حد دچار التهاب و آسیب شوند. زمانی که بازیکن حرکت بک هند را اجرا میکند، تاندونی که درون این ماهیچهها قرار دارد، برای اجرای این حرکت در تمام طول بازه خود کشیده میشود و ممکن است که در این حین، دچار کشش، پارگی و التهاب در ساختار خود شود.
تاندونها بافتهایی بسیار سخت و کشسان هستند که همانند یک ریسمان محکم، عضلات را در بدن به استخوانها متصل میکنند و میتوانند در شرایط پرتنش همچون در ورزشهای راکتی مانند تنیس، دچار آسیبهایی جدی شوند. تاندونی که اغلب موارد در تنیس البو مورد آسیب واقع میشود، در ماهیچه کوتاه باز کننده مچ به زند بالایی قرار دارد و exterior carpi radialis brevis نامیده میشود. سندرم آرنج تنیس بازان، بهطور معمول در افرادی با سن 30 الی 50 سال رخ میدهد.
دلایل رایج تنیس البو
همانطور که گفته شد، عمده دلیل بروز سندرم آرنج تنیس باز در افراد، انجام بازی تنیس و اجرای ضربات بک هند است اما برخی عوامل در حین انجام بازی تنیس یا سایر فعالیتهای وابسته به دست، احتمال رخ دادن این آسیب را در دست شما افزایش میدهند.
این عوامل به شرح زیر هستند:
- انجام ضربات بک هند به شیوه غیراصولی
- ضعیف بودن عضلات شانه و مچ دست
- استفاده از یک راکت با طولی بسیار کم یا با زههایی با سختی بیش از حد
- انجام بازیهای راکتی دیگر مثل اسکواش یا راکتبال
- ضربه به توپ با اطراف راکت و نه دقیقا با نقطه مرکزی آن و ضربه به توپهایی سنگین یا خیس
درست است که اغلب موارد سندرم تنیس البو در افراد تنیس باز رخ میدهد؛ اما این آسیب دیدگی فقط در این دسته از افراد رخ نمیدهد و ممکن است با انجام فعالیتهای دیگر نیز به آن دچار شوید.
فعالیتهای زیر، احتمال بروز سندرم تنیس البو را در دست شما افزایش میدهند:
- رنگ کاری دیوار یا سطوح مشابه با استفاده از قلم یا غلطک
- کار با اره برقی
- استفاده طولانیمدت و مرتب از دیگر ابزار آلات دستی
- انجام حرکات دستی تکرار شونده در فعالیتهای مختلف همچون قصابی، نواختن انواع ساز، دندانپزشکی، نجاری و…
علائم شایع سندرم تنیس البو
در ادامه، چندی از شایعترین علائم سندرم تنیس البو را به شما معرفی میکنیم؛ اما باید بدانید که هر شخص ممکن است این آسیب دیدگی را با علائم متفاوت تجربه کند و این مشکل به اشکالی مختلف در بدن او ظاهر شود.
در آغاز این بیماری، ممکن است در تمام قسمت جلوی بازو و آرنج خود احساس سوزش و یا درد داشته باشید و پس از گذشت مدتی، این درد احتمالا شدیدتر خواهد شد. همچنین اگر به انجام فعالیتی که موجب این درد شده است ادامه دهید، احتمالا احساس فشار و درد به قسمت پایینی و مچ دستتان نیز انتقال مییابد و آن را حتی در زمان استراحت نیز تجربه خواهید کرد. در این مرحله، ممکن است حتی هنگام گذاشتن دست خود روی میز و برداشتن آن و یا حتی گرفتن اشیا کوچک در دستتان مانند یک فنجان قهوه نیز دردی قابل توجه را تجربه کنید. یکی دیگر از علائم تنیس البو، ضعف دست هنگام گرفتن یا برداشتن اشیاء است.
البته تمام علائم ذکر شده بالا میتوانند به دلایل دیگر نیز رخ دهند؛ بنابراین اگر شما نیز در حال تجربه این علائم هستید، بهتر است برای تشخیص درست به پزشک مراجعه کنید.
تنیس البو چگونه تشخیص داده میشود؟
معمولا پزشک متخصص در مراجعه اول میتواند با انجام آزمایشاتی فیزیکی، این آسیب را تشخیص دهد؛ اما در مواردی نادر، ممکن است برای تشخیص این بیماری نیاز به انجام تستهای دیگری نیز باشد. برخی از این آزمایشات را در زیر ذکر کردهایم:
- رادیولوژی: پزشکان با استفاده از عکسبرداری اشعه X یا رادیولوژی، وضعیف استخوان شما، ورم مفاصل و دیگر مشکلات دست و محدوده آرنج شما را بررسی میکنند.
- تصویربرداری MRI: در تصویربرداری MRI، تاندونها و سطح آسیب وارد شده به آن به خوبی نشان داده میشود. با انجام این نوع از تصویربرداری از قسمت گردن و ستون فقرات مراجعه کننده، میتوان بیماریهایی همچون دیسک کمر و آرتروز گردن را نیز تشخیص داد و ارتباط درد بازوی بیمار با این دو بخش را نیز بررسی کرد.
- تصویربرداری الکترومیوگرافی (EMG (Electromyography: پزشکان با بکارگیری این تکنیک میتوانند وجود آسیب یا مشکلاتی در عصبهای موجود در آرنج که باعث ایجاد درد شده است را به خوبی تشخیص دهند.
درمان تنیس البو به چه شکل انجام میشود؟
مسلماً اولین کاری که باید برای درمان آرنج تنیس باز انجام دهید، توقف فعالیتی است که موجب بروز آن شده است. در ادامه، برای بهبود این آسیب دیدگی میتوانید روشهای زیر را به کار بگیرید:
- فعالیتهایی که موجب تشدید علائم و درد در ناحیه آرنج میشوند را انجام ندهید و سعی کنید به دستتان استراحت بدهید.
- برای کاهش التهاب میتوانید یک بستههای یخ بر روی قسمت ملتهب دست خود قرار دهید.
- سعی کنید که با احتیاط تمرینات ورزشی کششی و قدرتی انجام دهید.
- میتوانید داروهای ضد التهاب مثل انواع ایبوپروفنها همچون ژلوفن و یا ناپروکسن مصرف کنید.
- دور آرنج خود را با یک بانداژ مناسب به محکمی ببندید.
اگر انجام موارد گفته شده باعث تسکین درد و بهبود وضعیت شما نشود ممکن است پزشک متخصص موارد زیر را پیشنهاد دهد:
- آتل گرفتن ناحیه صدمه دیده: این کار باعث ثابت ماندن دست بهمدت چند هفته میشود و میتواند به بهبود وضعیت دست کمک بسزایی کند.
- تزریق استروئید: تزریق استروئید باعث کاهش فشار و درد در آرنج مبتلایان به این سندرم میشود.
- استفاده از انواع خاصی از امواج فراصوت (شاک ویو تراپی): این امواج به از بین رفتن سریع جای زخم، افزایش گردش خون در ناحیه مشخص و بهطور کلی تسریع روند بهبودی کمک میکنند.
- پلاسمای غنی از پلاکت یا PRP: پلاسمای غنی از پلاکت همانطور که از نام آن پیداست، از پلاسما و پلاکت خون تشکیل شده است. این محلول درواقع خونی است که پلاکت بیشتری نسبت به حالت عادی دارد. برای ساخت پلاسمای غنی از پلاکت، از خون خود شخص استفاده میشود و با انجام چند فرایند آزمایشگاهی تعداد پلاکتهای فعال موجود در خون افزایش مییابد. تزریق پلاسمای غنی از پلاکت از خون شما در ناحیه آسیب دیده، باعث تسریع روند درمان میشود.
- انجام عمل جراحی: این مرحله از درمان برای آرنج تنیس بازان بهندرت اتفاق میافتد و تنها زمانی پزشک این روش را به شما توصیه میکند که هیچکدام از موارد ذکر شده، باعث کاهش علائم و بهبود در سلامت شما نشود.
راههای پیشگیری از تنیس البو
- به طور مداوم تمرینات قدرت و انعطاف بازو را انجام دهید تا عضلات بازویی قویتر و منعطفتری داشته باشید.
- از انجام فعالیتهایی که نیازمند حرکات تکرارشونده دست است خودداری کنید.
- از اهمیت بسیار گرم کردن بدن پیش از انجام تمرینات ورزشی یا هرگونه استفاده طولانیمدت از دست، غافل نشوید.
- اگر ورزشهای راکتی انجام میدهید، توجه داشته باشید که راکتی مناسب برای خود را به کار بگیرید.
چه زمانی مراجعه به پزشک الزامیست؟
اگر دچار هر یک از علائم زیر شده اید، بهتر است هرچه سریعتر به یک پزشک متخصص مراجعه کنید:
- اگر درد در قسمت دست، در حرکت و انجام کارهای روزانهتان اختلال ایجاد کرده است.
- اگر درد دستتان با انجام کارهای درمانی کاهش نیافت و چه بسا به مرور زمان افزایش نیز پیدا کرد.
- اگر در قسمت بازوی خود برآمدگی یا تورم مشکوکی ملاحظه کردید.
نکات کلیدی در مورد تنیس البو
- تنش تنیس البو در واقع تورم یا پارگی کوچکی است که در تاندون دست بههنگام دور کردن مچ از کف دست و یا کشش بیش از حد دست، رخ میدهد.
- این تنش یا پارگی بهدلیل انجام فعالیتهای تکرارشونده در عضلات جلویی بازو که به قسمت بیرونی آرنج متصل هستند، اتفاق میافتد و عضلات و تاندونها بهدلیل فشار سختی که به آنها وارد شده ملتهب میشوند.
- مهمترین علائم تنیس البو شامل درد و سوزش در قسمت جلوی بازو و آرنج میشود و این علائم ممکن است با انجام فعالیتهای ساده مثل برداشتن اشیا با دست یا حتی قرار دادن آن روی میز، تشدید شود.
- این تنش ممکن است با استراحت و مصرف دارو بهخوبی درمان شود. حتی در اغلب موارد، با انجام تمرینات خاص مربوط این سندرم نیز میتوان آن را کنترل کرد؛ اما در موارد بسیار نادر ممکن است نیاز به عمل جراحی برای بازسازی تاندونها باشد.
- با رعایت مواردی مثل گرم کردن قبل از انجام تمرینات ورزشی، افزایش شدت فعالیت به مرور زمان، استفاده از تجهیزات مناسب و افزایش توان و قدرت عضلات بازو، میتوانید تا حد قابل توجهی از بروز این اتفاق ناخوشایند جلوگیری کنید.
آیا شما تا به حال دچار بیماری تنیس البو شدهاید؟ در این صورت، از شما دعوت میکنیم که تجربه خود از این بیماری و روش بهبود و درمان آن را با ما و مخاطبین راکت ران در میان بگذارید.
